Strona główna > biologia, ewolucja, nauka > Skąd się wzięły jamniki

Skąd się wzięły jamniki

DachshundEgyptPodobno jamniki pochodzą ze starożytnego Egiptu. Znajdowano tam przedstawienia krótkonogich psów, a także mumie jamnikopodobnych stworzeń. Jamnik, jakiego znamy, został wyhodowany w Niemczech, jednak co do tego, kiedy to nastąpiło, nie ma pewności. Już w średniowieczu krótkonogie psy były chwalone za to, że łatwiej im dostać się do nor, dzięki czemu świetnie sprawdzają się w polowaniach na borsuki. Ale co spowodowało, że jamniki wyglądają tak, a nie inaczej? Krótkość ich łapek jest spowodowana achondrodystrofią – przedwczesnym zatrzymaniem wzrostu chrząstek w kościach długich. Dotyczy to zresztą nie tylko jamników, ale i innych krótkonogich ras, takich, jak corgi czy bassety.

Artykuł opublikowany w Science (Parker i in. 2009) udziela odpowiedzi na pytanie, jak to się stało, że jamniki mają krótkie nóżki. Naukowcy zsekwencjonowali geny 835 psów należących do 76 ras, w tym 95 krótkonogich psiaków należących do 19 ras, i wypatrzyli, co różni te krótkonogie od długonogich.  Okazało się, że krótkonogie psy mają dwie kopie genu kodującego czynnik wzrostu fibroblastów 4 (FGF4), przy czym dodatkowa kopia znajdowała się daleko od pierwszej. Nie wiadomo dokładnie, dlaczego posiadanie dodatkowej kopii FGF4 zaburza wzrost kości, ale badacze podejrzewają, że nadmiar białka FGF4 powoduje aktywację FGFR3 . A to właśnie mutacje tego genu są odpowiedzialne za 99% przypadków achondroplazji, która z kolei jest najczęstszą przyczyną karłowatości u ludzi.

Po dokładniejszym zbadaniu okazało się, że ta druga kopia nie ma intronów. Oznacza to, że jest ona retrogenem – genem, który powstał w wyniku odwrotnej transkrypcji mRNA, a następnie został wklejony do genomu. I choć większość retrogenów jest nieaktywna, bo wkleiła się w nieodpowiednie miejsce albo zebrało się w nich zbyt dużo szkodliwych mutacji,  dodatkowa kopia FGF4 nadal  jest funkcjonalna. Ponieważ u wszystkich zbadanych krótkonogich psów dodatkowy FGF4 występuje w tym samym miejscu, można uznać, że wszystkie krótkonogie rasy miały wspólnego przodka, u którego  nastąpiło wkeljenie tego retrogenu do genomu. Być może do tego, żeby ta cecha się ujawniła, potrzebne są jeszcze jakieś dodatkowe mutacje – wydaje się, że różne krótkonogie rasy uzyskiwano niezależnie. Ale żeby w ogóle je otrzymać, trzeba było trafić na psa, który odziedziczył po przodku ową dodatkową kopię FGF4.

Short-leggeddogs

Kategorie:biologia, ewolucja, nauka Tags:
  1. izas
    Lipiec 20, 2009 o 11:16 am

    Droga M. Jak dobrze cię znowu poczytać😉

  2. glaude
    Sierpień 5, 2009 o 10:47 am

    Niekoniecznie musiały mieć wspólnego przodka. Badania genetyczne nad niedokrwistością sierpowatokrwinkową pokazały, ze było kilka niezależnych mutacji w różnych regionach starego świata.

  3. jpodkow
    Wrzesień 22, 2009 o 10:52 pm

    ad Glaude –
    – raczej mialy 1 wspolnego przodka bo „u wszystkich zbadanych krótkonogich psów dodatkowy FGF4 występuje w tym samym miejscu, …”.
    GDYBY retrogen wystepowal w ROZNYCH miejscach genomu to sytuacja przypominala by to co widac w przypadku niedokrwistością sierpowatokrwinkowej i wtedy mozna by bylo wnosic ze rozne rasy krotkonogich psow mialy roznych przodkow = „krotkonoznosc” bylaby efektem niezaleznych mutacji (niezaleznych inercji retrogenu).

  4. jpodkow
    Wrzesień 22, 2009 o 10:54 pm

    sorry, mialo byc >>insercji<>inercji<<

    <@jammnik'

  5. glaude
    Październik 13, 2009 o 2:08 pm

    Masz rację, niedokładnie doczytałem i popełniłem błąd.
    Pozdrawiam🙂

  6. Czerwiec 13, 2010 o 4:50 pm

    Czyli moja Wacia i Muszka są daleko spokrewnione. No proszę. I wszystko to wiem dzięki ich karłowatym nóżkom😉

  7. Darek
    Sierpień 4, 2010 o 7:57 pm

    Moim zdaniem Jamniki są Made in China, jak wszystko inne:)

  8. Październik 16, 2010 o 12:42 am

    Tak bym chciał aby to miejsce (znowu) nie przymierało sobie. Tak je kiedyś ceniłem i lubiłem…

  1. No trackbacks yet.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: